Giriş
Vergi kanunlarımızda mükelleflerin yapacakları bağış ve yardımlara yönelik muhtelif istisna, muafiyet, indirim düzenlemeleri ile bağış ve yardımların vergi matrahının tespitinde gider olarak dikkate alınabilmesine imkân veren hükümler yer almaktadır.
Bu makalede, başta gelir vergisi, kurumlar vergisi ve katma değer vergisi olmak üzere bağış ve yardımların vergi uygulamaları karşısındaki durumu açıklanmıştır.
Gelir ve Kurumlar Vergisi Uygulaması
İndirim Konusu Yapılabilecek Bağış ve Yardımlar
Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu ve Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu maddesinde, gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerince beyan edilecek gelirlerden/kurum kazancından indirim konusu yapılabilecek bağış ve yardımlar düzenlenmiştir.
Bağış ve yardımların matrahtan indirilmesi için; mevzuatta belirtilmiş olan kurum ve kuruluşlara yapılması, makbuz karşılığı olması, karşılıksız yapılması gerekmektedir.
Bağış ve Yardımların Beyan Edilmesi
Yıllık gelir vergisi beyannamesinde, gelir bildirimi yapılan Tablo-2’de bağış ve yardımlar sırasıyla belirtilmiştir. İndirim konusu yapılacak tutarın hesaplanmasında beyan edilen gelir olarak, yıllık gelir vergisi beyannamesinde yer alan indirimler ve geçmiş yıl zararları düşülmeden önceki tutar esas alınır.
Bağış ve Yardım Yapılabilecek Kurum ve Kuruluşlar
Gelir vergisi mükellefleri tarafından; genel bütçeli kamu idarelerine, özel bütçeli kamu idarelerine, kamu yararına çalışan derneklere ve Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflara yapılan bağış ve yardımlar indirime konu edilebilecektir.
Katma Değer Vergisi (KDV) Uygulaması
KDV Kanunu Kapsamında Bağış ve Yardımlar
KDV Kanununun 13 üncü maddesinde, genel ve özel bütçeli kamu idarelerine yapılan bağışlar KDV’den istisna tutulmuştur. Bu bağışların inşası dolayısıyla bağışta bulunacak kişilere yapılan teslim ve hizmetler de istisna kapsamındadır.
Gıda Bankacılığı Kapsamındaki Bağış ve Yardımlar
Fakirlere yardım amacıyla gıda bankacılığı faaliyetinde bulunan dernek ve vakıflara yapılan bağışlar matrahın tespitinde indirim konusu yapılabilir. Bu kapsamda gıda, temizlik, giyecek ve yakacak maddelerinin maliyet bedeli tamamı indirim konusu yapılabilmektedir.
Diğer Vergi Kanunları Uygulamaları
Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) Uygulaması
Özel Tüketim Vergisi Kanunu kapsamında, kamu kurumlarına bedelsiz mal teslimlerinde ÖTV istisnası uygulanmaktadır. Bu istisnadan yararlanacak malların bedelsiz edinildiğine dair belgeler aranır.
Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu Kapsamında Bağış ve Yardımlar
Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu kapsamında, ivazsız intikal tabiri, hibe yoluyla veya herhangi bir tarzda olan ivazsız iktisapları ifade eder. Bu bağışlar, belirli şartlar altında vergiye tabi tutulabilir.
Sonuç
Bağış ve yardımların vergi mevzuatı açısından önemi büyüktür. Mükellefler, bağış yaparken bu düzenlemeleri dikkate alarak hem sosyal sorumluluklarını yerine getirebilir hem de vergi avantajlarından faydalanabilirler.
