2026 Engelli ÖTV Muafiyeti: Üst Limit, Kapsam ve Uygulama Çerçevesi
2026 yılı engelli ÖTV istisnası (kamuoyundaki adıyla “ÖTV’siz araç” uygulaması), 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nun engellilere ilişkin istisna hükümleri temelinde yürütülmekte; uygulama ayrıntıları ise ÖTV (II) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği üzerinden şekillenmektedir.
2026 üst limit: 2.873.900 TL ve yürürlük tarihi
2026 yılı için engelli ÖTV istisnasında üst limit 2.873.900 TL olarak uygulanmaktadır. Bu tutarın, 31.12.2025 tarihli ve 33124 sayılı (5. Mükerrer) Resmî Gazete’de yayımlanan ve 01.01.2026 tarihinde yürürlüğe giren “ÖTV (II) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No: 16)” ile güncellendiği belirtilmektedir.
Üst limitin kritik yönü şudur: Tebliğde, binek otomobil başta olmak üzere ilgili taşıtlar için istisna kapsamında değerlendirilen bedelin, hesaplanması gereken ÖTV ve diğer her türlü vergiler dâhil tutar üzerinden sınırlandığı ifade edilmektedir.
Kapsam: Hangi taşıtlar istisna kapsamında?
Tebliğ özetlerinde istisna kapsamı, Türk Gümrük Tarife Cetveli (GTİP) referanslarıyla tarif ediliyor. Buna göre istisna, belirli şartlarla:
-
87.03 tarife pozisyonundaki taşıtlar (binek otomobil ve benzerleri),
-
87.04 tarife pozisyonunda yer alan, eşya taşımaya mahsus belirli taşıtlar (metinde 2800 cm³ ve altı motor hacmi sınırı vurgulanır),
-
87.11 tarife pozisyonundaki motosikletler
için çerçevelenmektedir.
Yararlanma rejimi: %90 ve üzeri ile %90 altı ayrımı
Uygulamanın omurgası, engellilik oranına göre iki farklı mekanizmadır:
-
Engellilik derecesi %90 veya üzeri olanlarda, istisna “on yılda bir defaya mahsus” ilk iktisapta uygulanır; ayrıca istisnadan yararlanmak için taşıtın özel tertibatlı olması ve kişinin taşıtı bizzat kullanması şartı aranmadığı belirtilir.
-
Engellilik derecesi %90’ın altında olanlarda istisna, “bizzat kullanmak amacıyla engelliliğine uygun hareket ettirici özel tertibat yaptırma” koşuluna bağlanır.
Bu ayrım, satın alma öncesi hazırlanması gereken tıbbi rapor, sürücü belgesi kodları ve tertibat projelendirmesi gibi süreçleri doğrudan etkiler.
%40 yerli katkı şartı: pratik sonucu “araç havuzunun daralması”
2026 uygulamasının en belirgin yapısal koşullarından biri, istisna kapsamında alınacak taşıtlarda yerli katkı oranının en az %40 olması şartıdır. Bu koşul, uygulama metinlerinde açık biçimde yer almakta ve istisnadan yararlanılabilecek araç listesini fiilen sınırlamaktadır.
10 yılda bir kullanım: tekrar alım penceresi uzadı
2026 çerçevesinde istisnanın kullanım sıklığı açısından öne çıkan kural, istisnadan yararlanarak araç alanların yeniden aynı istisnadan yararlanabilmesi için 10 yıllık süre kurgusudur. Özet metinlerde, %90 ve üzeri grupta “on yılda bir defaya mahsus” ifade açık biçimde yer alır.
Uygulama akışı: kurumsal düzeyde yapılması gereken kontrol seti
Sahada en çok hata, “uygunluk doğrulaması” yapılmadan araç seçilmesiyle çıkıyor. Kurumsal bir süreç kurgusu açısından, satın alma öncesi şu üç kontrol sabitlenmelidir:
-
Tıbbi uygunluk ve rapor niteliği: Oran (%90 üzeri / altı) ve raporun araç kullanımına etkisi.
-
Araç uygunluğu: Üst limit (2.873.900 TL), yerli katkı (%40) ve GTİP/kapsam uyumu.
-
Süre kuralı ve kullanım geçmişi: İstisnanın 10 yıllık periyotta kullanılıp kullanılmadığı.
